Paralaksa tła

Jak pobudzić organizm do działania

Jakość potraw przygotowanych w technologii cook-chill i cook-serve
Grudzień 27, 2017
Przykładowa dieta 1200 kcal
Styczeń 26, 2018
 

Na rynku jest dostępnych wiele substancji, które są zalecane jako poprawiające sprawność organizmu, koordynację i koncentrację. Substancje te mogą występować pod postacią suplementów diety ale często są składnikami produktów spożywczych. Żywność zawierająca owe substancje bioaktywne nazywana jest żywnością funkcjonalną.

Do składników bioaktywnych, którym przypisuje się właściwości poprawy działania układu krwionośnego i/lub nerwowego zaliczane są między innymi:
-lecytyna
-zielona herbata
-żeń-szeń
-koenzym Q10 (Ubichinon)
-Ginkgo Biloba (Miłorząb Japoński)
-Vicacora
-5-HTP (5-hydroksytryptofan)
-L-karnityna
-Efedryna
-Synefryna
-Forskolina
-Kapsaicyna
-sok z buraków
-kreatyna.

 

Lecytyna reguluje funkcjonowanie mózgu, układu nerwowego i mięśni szkieletowych, poprawia pamięć i zdolność koncentracji, hamuje rozwój depresji, demencji starczej i niektórych degeneracyjnych chorób układu nerwowego. Naturalnie występuję w żółtku jaja kurzego.

Zielona herbata zawiera związki polifenoli (katechiny i saponiny), które między innymi zwiększają wydatek energetyczny w wyniku nasilenia termogenezy, obniżają poziom cholesterolu całkowitego, zwiększają poziom cholesterolu HDL i hamują proces arteriosklerozy (miażdżycy) naczyń krwionośnych.

Żeń-szeń ułatwia zapamiętywanie i przedłuża okres sprawności umysłowej. Przeciwdziała zmęczeniu. Opóźnia procesy starzenia się organizmu i obniża poziom cholesterolu.

Koenzym Q10 wykorzystywany jest w leczeniu nieprawidłowości funkcjonowania mózgu. Opóźnia procesy starzenia. Występuje w dużych ilościach w wołowinie.

Ginkgo biloba (Miłorząb japoński) działa korzystnie dzięki zawartych w nim biflawonoidom. Ich obecność zapobiega zapaleniom oraz nadmiernej kruchości obwodowych naczyń krwionośnych, a tym samym przyczynia się do ich uelastycznienia. Poprawia koncentrację i pamięć, czyli podnosi wydolność umysłową i intelektualną poprzez rozszerzanie naczyń krwionośnych w mózgu, co powoduje lepsze odżywienie i dotlenienie komórek nerwowych. Wpływa na hamowanie zmian miażdżycowych w naczyniach krwionośnych, usprawnienie krążenia i zwiększenie prędkości przepływu krwi.

Vicacora (Koci pazur) zawiera polifenole, sterole, glikozydy dzięki nim wykazuje zdolność hamowania agregacji płytek krwi. Sprawia to lepsze dotlenienie i odżywienie komórek organizmu.

5-HTP jest prekursorem serotoniny (hormonu tkankowego,neuroprzekaźnika) odpowiedzialnej za regulację snu (niski poziom-senność), krzepliwość krwi (niski poziom zakrzepy), ciśnienie krwi (niski poziom-niskie ciśnienie). Naturalnie występuje w afrykańskiej czarnej fasoli. Jednak trzeba ją traktować jako lek, gdyż przy zbyt dużych dawkach może powodować anoreksję (gdyż obniża apetyt), uszkodzenie zastawek serca a nawet śmierć.

L-karnityna syntetyzowana jest w wątrobie z aminokwasów podstawowych : lizyny i metioniny. Umożliwia ona transport kwasów tłuszczowych do mitochondriów, gdzie przekształcane są one w energię. Jej niedobór powoduje uczucie wyczerpania, szybkiego zmęczenia przy wysiłku, bardzo wolną regenerację sił tzw. syndrom chronicznego zmęczenia. Karnityny dostarczają głównie mleko, produkty mleczne, jagnięcina i wołowina.

Efedryna (zawarta w Tojadzie mordowniku, cisach), Synefryna (zawarta w gorzkiej pomarańczy), Forskolina (zawarta w Coleus forskohlii), Kapsaicyna (zawrata w pieprzu Cayenne) są substancjami o właściwościach zwiększających termogenezę. Działają na centralny układ nerwowy i na mózg, pobudzając i zwiększając wydolność nerwowo-mięśniową. Jednak substancje te uzależniają i są zakazane przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski.

Sok z buraka jest bogatym źródłem azotanów. W mniejszych ilościach azotany znajdziemy także w innych warzywach takich jak: szpinak, rucola, seler, kapusta, cykoria, por, brokuły. Sok zwiększa ilość azotanu we krwi. Azotan przekształca się w tlenek azotu, który powoduje rozszerzanie naczyń krwionośnych i regulację ciśnienia krwi. Do komórek organizmu może dotrzeć więcej tlenu i składników odżywczych.

Kreatyna to kwas N-metyloguanidynooctowy, który jest substratem do produkcji fosfokreatyny w mięśniach. Energia z jej rozpadu służy do odbudowy ATP z ADP. Kreatyna produkowana jest w wątrobie z aminokwasów: glicyny, argininy i metioniny. Z wątroby krew transportuje kreatynę do komórek mięśniowych, gdzie łączy się ona z fosforanem tworząc fosfokreatynę. Kreatyna zawarta jest w rybach, wołowinie i wieprzowinie. Fosfokreatyna rozpada się do kreatyniny , która jest wydalana przez nerki wraz z moczem.

 

Skuteczność działania większości z wyżej wymienionych substancji jest nadal w fazie badań. Substancje te występują naturalnie w żywności dostępnej na rynku. Zatem najbezpieczniejszym i najskuteczniejszym sposobem poprawy działania układów krwionośnego i nerwowego jest odpowiednio zbilansowana dieta połączona z aktywnością fizyczną dostosowaną do możliwości każdego organizmu.
Dieta powinna powinna być dopasowana do każdego człowieka pod względem zapotrzebowania na energię, ilość białka, tłuszczu, węglowodanów, witamin i składników mineralnych. Ważne aby zawierała składniki ,których działanie jest udowodnione naukowo. Do tych substancji zaliczamy antyutleniacze (witaminy A,C,E, selen, cynk), NNKT-Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe, flawonoidy, fitosterole. Na przykład NNKT pomagają zwiększyć podaż tlenu do komórek organizmu gdyż zwiększają elastyczność naczyń krwionośnych zapobiegają agregacji płytek krwi umożliwiając swobodny przepływ krwi z tlenem do komórek i z dwutlenkiem węgla do płuc. Należy też pamiętać o odpowiednim nawodnieniu organizmu. Spadek ilości wody w organizmie jedynie o 4% może spowodować nudności, wymioty i begunkę . Przy większym odwodnieniu może dojść do halucynacji oraz zapaści krążeniowej (udar cieplny). Ważny jest również odpowiedni dobór produktów zapewniający zachowanie równowagi kwasowo-zasadowej organizmu. Zbytnie zakwaszenie organizmu może wywoływać uczucie apatii, ciągłego zmęczenia. Nieodzownym elementem dla uzyskania dobrej kondycji psychicznej jest również odpoczynek.
Chcąc uzyskać więcej informacji na temat zdrowego żywienia i uzyskać pomoc dietetyczną w postaci spersonalizowanego planu żywieniowego zapraszam na konsultację do mnie po uprzednim zapisaniu się na wizytę. Zapisy telefoniczne lub drogą e-mailową.

Red. Ewelina Rembelska

Spis literatury:
1. Anita Bean.: ,,Żywienie w sporcie”
2. Irena Celejowa: ,,Żywienie w sporcie”,
3. Food forum -Czasopismo specjalistyczne o zdrowym odżywianiu
4. Prof.dr hab. Franciszek świderski: Wykład ,,Żywność funkcjonalna, suplementy diety, bioaktywne składniki żywności”
5. Prof.dr hab. Bożena Waszkiewicz-Robak: Wykład ,,Żywność funkcjonalna i dietetyczna”

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *